TOSAI VERSUS NISAI (eenjarige versus tweejarige koi) Gary Abram eigenaar van Dream Koi in de UK kijkt naar de voordelen en nadelen van het aanschaffen van Tosai en Nisai.
Het aanschaffen van jonge koi baart sommige hobbyisten zorgen. Sommige van deze zorgen zijn zonder twijfel terecht terwijl andere heel makkelijk te overkomen zijn. Je kunt geheel zonder zorgen een en tweejarige koi kopen zonder daar zenuwachtig van te worden. Het risico element moet natuurlijk wel goed in de gaten gehouden worden. Vaak wanneer hobbyisten Tosai (eenjarige koi ) kopen maken ze zich zorgen dat deze jonge koi een kleinere kans van overleven hebben, (en dit geldt dan het meeste voor de wat duurdere eenjarige koi) en daarbij zijn ze er ook niet zeker van hoe deze kleuter zich gaat ontwikkelen. Wat eruit ziet als een veelbelovende vis kan uitdraaien op een gigantische teleurstelling.â€
Note: Wellicht is de tendens in de UK anders dan in Nederland. Verreweg de meeste koihobbyisten in Nederland kopen eenjarige koi. Veel eenjarige koi worden gekocht juist met het idee dat niet veel geld verloren is gegaan mocht de vis het niet overleven of zich niet ontwikkelen zoals verwacht. Daarbij zijn er niet zo heel veel eenjarige kwaliteitskoi in Nederland.
“Natuurlijk is het zo dat Tosai een kleinere kans hebben om te overleven als ze niet goed gehouden en verzorgd worden. Maar dat geldt voor elk jong dier in zijn kwetsbare jaren. Een jong dier is nu eenmaal zwakker. Maar dit hoeft geen probleem te zijn. Je moet je alleen wel een paar dingen goed realiseren en een paar goede voorzorgmaatregelen nemen.â€
Note: We moeten natuurlijk wel even iets goed in de gaten houden. We hebben het bij een aanschaf van een eenjarige koi in het najaar dan wel over een koi die dat zelfde najaar naar de dealer is toegekomen. Een eenjarige koi die naar Europa is gekomen in het voorjaar en die pas verkocht wordt in het najaar is natuurlijk een heel ander verhaal. Let wel dat een jonge koi om goed te ontwikkelen vaak een andere zorg nodig heeft dan dat die kan krijgen in een overbevolkte bassin bij de dealer waar de vis maar 1x per dag voer krijgt en heel weinig ruimte en water tot zijn beschikking heeft een goede body en huidkwaliteit te ontwikkelen.
HOGERE TEMPERATUREN VEREIST. “Eenjarige koi moet je niet in het najaar kopen om ze vervolgens in een onverwarmde vijver te stoppen, dit verkleint de kansen tot overleven naar bijna 0. Japanse kwekers gaan er niet van uit dat Tosai een koude winter tegemoet gaan en in Japan worden deze vissen dan ook binnen gehouden op een temperatuur van 20 tot 25 graden. Ze worden ongeveer 6x per dag gevoerd. Als je eenjarige koi in het najaar aanschaft en je kunt ze op deze temperatuur houden dan is er geen probleem. In de praktijk is het meestal zo dat eenjarige koi gekocht worden in het voorjaar bij de voorjaarszendingen van de dealers. Dit is de tijd dat de meeste eenjarige koi uit Japan naar Europa komen en dit is de beste tijd om de Tosai te kopen. Het voorjaar is de beste tijd om een eenjarige vis te kopen omdat ze dan de hele zomer de tijd hebben om te groeien en sterk te worden voordat ze de winter ingaan.â€
De heer Gary Abram vergeet bewust of onbewust een heel belangrijk aspect te noemen. Eenjarige koi hebben veel vaker dan oudere koi onzichtbare bacteriële ellende bij zich. Ik zeg altijd maar geen gevaar zo groot als eenjarige koi. Koop je een koi in het voorjaar bij een dealer dan heeft zo een vis dus weinig tot geen quarantaine periode gehad. Een eenjarige koi (zeker nu de risicofactor weer verhoogd is) moet zeker een hele zomer periode in quarantaine gehouden worden op hogere temperaturen, maar wel in een situatie waarin hij ten volle kan ontwikkelen. Te denken valt aan een kleine quarantaine vijver naast de hoofdvijver. In het najaar kan de vis dan in de hoofdvijver geplaatst worden. Liever nog deze peuterspeelzaal in de winter verwarmen zodat ze nog een paar maanden extra door kunnen groeien en krachten op kunnen doen.
WAT HEEFT DE TOEKOMST IN PETTO “Een andere zorg is dat een Tosai onvoorspelbaar is voor wat betreft zijn toekomstige ontwikkeling. Dit is zeker waar tot op een bepaald punt. Een lage kwaliteit koi zal altijd onvoorspelbaar zijn natuurlijk het meeste op eenjarig leeftijd maar ook als ze ouder zijn. Hogere kwaliteit koi hebben een betere kans daar je de mogelijk zou moeten hebben van de dealer te horen van welke kweker deze vissen vandaan komen en van welke bloedlijn. Wellicht heeft de dealer wat oudere broers en zussen rondzwemmen. Deze oudere familieleden kunnen je inzicht geven in wat je kunt verwachten.â€
Note: In Nederland en België zullen er wellicht een paar dealers zijn die je deze gegevens kunnen verstrekken, maar de meeste dealers zullen je met onbegrip en open mond aanstaren als je ze deze vraag stelt. De gemiddelde kennis is in Nederland nu een maal niet zo hoog wat dat betreft. Ik twijfel er trouwens aan of die kennis in Engeland wel op brede schaal aanwezig is.
WELK GESLACHT “Ik heb vaak gehoord dat je nooit zeker kan zijn van het geslacht van de koi op eenjarige leeftijd. Dit is lang niet altijd zo. Een kweker kan wel het geslacht bepalen van zijn grotere eenjarige koi op een leeftijd van 6 maanden. Ik heb tosai gekocht van zes maanden die gegarandeerd vrouwtjes waren en tot nu toe ben ik nog niet teleurgesteld.â€
Note: Tja dat is moeilijk. Waarschijnlijk heeft Gary Abram het over een bewuste zending van een bewuste kweker. Die kweker zal waarschijnlijk een heel goede kijk hebben op zijn koi. Zeker als de koi bij 6 maanden al een respectabele lengte van 25 cm+ hebben bereikt. Het verschil in mannetje of vrouwtje zal dan ook elders terug af te lezen zijn op de vis. Maar zodra je een bloedlijn te pakken hebt waarbij de mannetjes van net zulke goede kwaliteit zijn als de vrouwtjes met de zelfde eigenschappen als groei en ontwikkeling van het lichaam wordt het toch lastig.
“Als het gaat om hoge kwaliteit Tosai is er nog een ander aspect waar rekening mee moet worden gehouden. Een hoge kwaliteit tosai kan al 35 tot 40 cm lang zijn. Tosai met deze postentie, of eenjarige die deze lengte al bereikt hebben moet je niet in kleine systemen gaan houden “
NISAI EEN BETERE KANS De meeste hobbyisten beschouwen nisai (tweejarige koi) als een betere kans met een lager risico. Tegen de tijd dat de vis twee jaar is geworden zijn ze groter en genoeg ontwikkeld om de hobbyist een goed idee te geven wat voor waar hij krijgt voor zijn geld. Natuurlijk zijn deze koi wat harder en zijn ze minder vatbaar dan tosai. Tweejarige koi kunnen later in het seizoen gekocht worden. Tweejarige koi worden meestal in de herfstzendingen naar Europa gevlogen. Deze koi kunnen makkelijk in de winter op lagere temperaturen worden gehouden.â€
Note: Weer wordt het aspect quarantaine vergeten. Een koi die in het najaar naar een dealer komt, moet zeker de hele winter boven de twintig graden gehouden worden in verband met quarantaine. Ook een tweejarige of oudere koi kan problemen bij zich hebben die onzichtbaar zijn voor het oog en de microscoop en die zich pas gaan manifesteren na een langere periode in water boven de 20 graden.
ZIJN TOSAI GOEDKOPER? “Het komt eigenlijk allemaal terug op de voorkeur van de hobbyist. Echter er zijn een paar misverstanden die opgehelderd moeten worden. Ga er niet van uit dat je je een vermogen bespaard door eenjarige koi te kopen ipv tweejarige, dit is namelijk niet altijd waar. Dit geldt wel voor een gemiddelde en lage kwaliteit koi maar dit geldt zeker niet voor hoge kwaliteit koi. Een kweker zal een fortuin vragen voor een goede eenjarige koi daar die koi voor die kweker meer waard zal zijn als die hem nog een jaar laat groeien. In sommige gevallen kan een hoge kwaliteit tosai duurder zijn dan als je hem zo kopen als nisai.â€
Note: Tja wat moet je hier nu weer mee. Eerst zegt mr Abram dat je niet altijd geld uitspaard bij het aanschaffen van eejarige koi boven tweejarige en in de laatste zin zecht hij dat je wel eens heel soms goedkoper uit kan zijn bij het aanschaffen van een tweejarige. Als die tweejarige goedkoper is dan die eenjarige wil dat alleen maar zeggen dat die tweejarige niet geworden is wat men er van had verwacht. Daarbij gaat Gary Abram uit van prijzen die dealers betalen aan kwekers. Het is aan de dealer zelf wat hij er aan marge bovenop gooit en hoe een verkoopprijs tot ontwikkeling komt.
“Eenjarige koi bieden natuurlijk een hobbyist iets wat geen nisai niet kan en dat is het plezier van het uitzoeken en zien opgroeien van baby naar volwassen mooie vis. En volgens Gary Abram is dit het meest plezierige van het hele koihouden.â€